Ελληνική Διασπορά και Θεσμικά Δικαιώματα: Διαμαρτυρία από την Αντίποδα

Θα ήθελα να εκφράσω εδώ τα ευρύτερα αισθήματα της ελληνικής διασποράς στην Αυστραλία για μια νέα, αμφίδρομη και ισότιμη σχέση με την Ελλάδα. Οι απόδημοι ελληνικής καταγωγής (δηλαδή μετανάστες πρώτης γενιάς που γεννήθηκαν στην Ελλάδα και οι απόγονοί τους που έχουν αποκτήσει υπηκοότητα) αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του ελληνικού οικουμενισμού.

Ο ελληνικός νόμος υποτιμά τα οράματα και τις προσδοκίες των Ελλήνων στο εξωτερικό. Ο ισχύων νόμος του 2019 περιορίζει το δικαίωμα ψήφου για τον τόπο κατοικίας για όσους έχουν ζήσει δύο χρόνια στην Ελλάδα τα τελευταία 35 χρόνια και έχουν υποβάλει πρόσφατα φορολογικές δηλώσεις και οι νέοι κάτω των 30 ετών μπορούν να έχουν πρόσβαση στο φορολογικό αρχείο ενός γονέα αριθμός. Το τελευταίο νομοσχέδιο τον Μάιο του 2021 θα είχε δώσει στους ομογενείς το δικαίωμα ψήφου άνευ όρων (χωρίς το δικαίωμα εκλογής), καθώς θα ήταν δυνατόν να ενσωματωθούν οι ψήφοι στις υπάρχουσες ελληνικές εκλογικές διαιρέσεις που ισοδυναμούν με απλή αύξηση του αριθμού των ψηφοφόρων στην Ελλάδα .

Με την πάροδο του χρόνου, υπήρξε άνιση μεταχείριση των ομογενών, και αυτό είναι εμφανές στον ισχύοντα νόμο.

Πρώτον, η άρνηση παραχώρησης του δικαιώματος εκλογής σε συνδυασμό με την ενσωμάτωση ψήφων της διασποράς στα εκλογικά μητρώα της περιοχής καταγωγής τους κάνει αποκλειστική αναφορά στις ελληνικές υποθέσεις και αγνοεί ειδικά ζητήματα σχετικά με τη διασπορά στον τόπο κατοικίας τους.

Διαβάστε περισσότερα: Η Διασπορά «δεν ξέρει καν πού βρίσκεται η Ελλάδα στον χάρτη», λένε οι αριστεροί βουλευτές που αντιτίθενται στα δικαιώματα ψήφου για τους Έλληνες στο εξωτερικό

Αυτά τα θέματα σχετίζονται με την Ελλάδα, αλλά απαιτούν επίσης ειδική θεσμική εκπροσώπηση, έτσι ώστε οι εκπρόσωποι της διασποράς να μπορούν να επικεντρωθούν σε τοπικά ζητήματα στον τόπο κατοικίας και να ενημερώσουν όλες τις κοινότητες στις οποίες κατοικεί η ελληνική διασπορά με γνώση και ευθύνη. Έτσι, η φύση του θεσμικού ρόλου των εκπροσώπων στο συγκεκριμένο εκλογικό τμήμα δεν θα αλλάξει, και ταυτόχρονα οι συμμετέχοντες δεν θα παρεμβαίνουν αποφασιστικά σε θέματα που σχετίζονται με τον τόπο καταγωγής τους. Έτσι, τα προηγούμενα ζητούν μια αναθεώρηση του τελικού στόχου της εκπροσώπησης της διασποράς όπου οι ανάγκες της διασποράς στον τόπο κατοικίας που σχετίζονται με παγκόσμια ελληνικά (π.χ. ελληνικές σπουδές, εμπόριο, συντάξεις, επαναπατρισμός, νέοι μετανάστες, πολιτιστικές ανταλλαγές, επανεκπαίδευση κ.λπ. ) θεωρούνται. έως τότε)

Δεύτερον, τα παραπάνω μας απαλλάσσουν κάπως από τις ανησυχίες της ελληνικής κοινωνίας με δύο βασικά κριτήρια για τη διεξαγωγή ψηφοφορίας που εστιάζουν στο κατά πόσον η διασπορά συμμετέχει ενεργά στις ελληνικές υποθέσεις και (β) είναι υπεύθυνη για τις εκλογικές προτιμήσεις τους. Συγκεκριμένα, οι ειδικές εκλογικές διαιρέσεις παρέχουν την ευκαιρία να επισημάνουν ειδικά θέματα που αφορούν τους ομογενείς και να αυξήσουν τη διαφάνεια στην αξιολόγηση του έργου των εκπροσώπων τους. Ως εκ τούτου, ο Ελληνισμός καλείται να καθορίσει τις ευθύνες αυτών των εκπροσώπων.

READ  Τρεις εργάτες σκοτώθηκαν από ηλεκτροπληξία στο ελληνικό νησί της Εύβοιας
Τζορτζ Μέσινς. Φωτογραφία: Εισαγωγή

Τρίτον, η ελληνική κοινότητα έχει διαμορφώσει την εντύπωση ότι η προθυμία ψήφου είναι αμελητέα μεταξύ των αποδήμων λόγω αποδείξεων ελάχιστων αιτήσεων εγγραφής στην διαδικτυακή πλατφόρμα του ελληνικού υπουργείου. Ωστόσο, μια τέτοια ερμηνεία θα ήταν άδικο εάν ο κύριος λόγος ήταν οι περιοριστικές απαιτήσεις επιλεξιμότητας που επιβάλλονται στους συμμετέχοντες. Πιθανότατα, οι απόδημοι θεωρούν ότι η συμμετοχή στις ελληνικές εκλογές αξίζει μόνο όταν τους δίνεται το δικαίωμα εκλογής. Επιπλέον, οι περισσότεροι απόδημοι δεν έχουν το προνόμιο να ζουν στην Ελλάδα για δύο χρόνια, όπως απαιτείται από το νόμο. Για παράδειγμα, μεγάλωσα και ολοκλήρωσα το γυμνάσιο στην Ελλάδα, πληρώνω ENFIA (φόρος περιουσίας), επισκέπτομαι την Ελλάδα πολύ με τα παιδιά μου, ανακαινίζω το σπίτι των γονιών μου και ασχολούμαι με όλα τα θέματα που σχετίζονται με την εγγραφή γης, παρακολουθώ τις εξελίξεις στην Ελλάδα, αλλά εγώ δεν έχουν ζήσει στην Ελλάδα για δύο χρόνια για να δικαιούνται να ψηφίσουν όπως απαιτείται από τον παρόντα νόμο. Με άλλα λόγια, η χώρα μου δεν αναγνωρίζεται ως απόδημος και έχει δικαίωμα ψήφου.

Τέταρτον, υπήρχε πάντα άνιση μεταχείριση των ομογενών. Από τη μία πλευρά, το ελληνικό κράτος τραβά τις συναισθηματικές χορδές των ομογενών που καλούνται να βοηθήσουν στην ενίσχυση της ελληνικής οικονομίας, να στηρίξουν το εθνικό συμφέρον και να προωθήσουν τον ελληνικό πολιτισμό στον τόπο κατοικίας και τους ζητά να «είναι περήφανοι για την πατρίδα σας», « να διατηρήσει την ελληνική γλώσσα και τα έθιμα », κ.λπ., αρνούμενοι στο άλλο μέρος να παραχωρήσει απουσία θεσμικών δικαιωμάτων στην πλειονότητα των αποδήμων που δεν είχαν ζήσει δύο χρόνια στην Ελλάδα ή δεν ήταν πρόσφατοι μετανάστες.

Επιστρέφω στις κύριες αντιρρήσεις για την ψήφο των ομογενών που φαίνεται να έχουν ορθολογική βάση, αλλά συχνά οδηγούν σε άνιση και αντιφατική μεταχείριση των ομογενών. Όλα τα πολιτικά κόμματα στην Ελλάδα επιμένουν στις ακόλουθες προϋποθέσεις για τους ομογενείς, προκειμένου να απολαμβάνουν απεριόριστα δικαιώματα ψήφου και εκλογής:
(i) Συμμετοχή σε θεσμικές υποχρεώσεις,
(2) να εξοικειωθείτε με τη σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα και
(3) να διαμένουν στην Ελλάδα και να είναι άμεσα υπεύθυνοι για την ψήφο τους.

Τα δύο πρώτα επιχειρήματα επικεντρώνονται στον οπτικό προϋπολογισμό των καθηκόντων και των δικαιωμάτων. Η κυρίαρχη θέση εδώ είναι ότι η ψηφοφορία είναι ένα σημαντικό προνόμιο για τους αποδήμους και το δικαίωμά τους να εκλέγονται ως πολυτέλεια. Μπορούμε να το ονομάσουμε μια χρηστική προσέγγιση με παθητικούς αποδέκτες δικαιωμάτων ψήφου στο εξωτερικό. Ωστόσο, το σημείο (1) αναφέρεται κατηγορηματικά στο δικαίωμα εκλογής εάν ισχύει η θεσμική αρχή της αποτελεσματικής εκπροσώπησης της διασποράς. Όσον αφορά το (2), υπάρχουν πολλοί Έλληνες στους οποίους αυτοί οι όροι δεν ισχύουν ενώ απολαμβάνουν δικαιώματα.

Το τρίτο επιχείρημα, ενώ είναι εύλογο, αγνοεί τους έμμεσους τρόπους και τα κανάλια μέσω των οποίων ακόμη και η διασπορά μπορεί να είναι εν μέρει υπόλογη. Το πιο εντυπωσιακό, ως αποδέκτες του δικαιώματος ψήφου και εκλογής, οι απόδημοι θα έχουν μεγαλύτερα κίνητρα να επενδύσουν στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας και πολιτισμού, καθιστώντας τους πιο ενεργούς και υπόλογους.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η συντριπτική πλειοψηφία των μεταναστών πρώτης γενιάς μετανάστευσαν για μια καλύτερη ζωή, όχι λόγω της δυσαρέσκειας της πατρίδας. Σημειώνουμε επίσης έναν ισχυρό συναισθηματικό δεσμό σε ορισμένα τμήματα της δεύτερης και τρίτης γενιάς αποδήμων (γεννημένων εκτός Ελλάδας). Αυτό οφείλεται κυρίως στην προστασία της πρώτης γενιάς που διατήρησε την αγάπη τους για τον ελληνικό πολιτισμό. Μια τεράστια οικονομική και διανοητική επένδυση που συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στη δόξα του ελληνικού κόσμου αλλά δεν αναγνωρίστηκε πρακτικά από την ελληνική κοινωνία.

Παραδοσιακά, η ευθύνη για την ενεργοποίηση του Ελληνισμού εκτός Ελλάδας περιορίστηκε στην οικογένεια, τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας και τη διαλείπουσα εξαγωγή πολιτιστικών πόρων από την πρωτεύουσα. Σήμερα, υπάρχει ενδιαφέρον για τον ελληνικό πολιτισμό και συνειδητή αναγνώριση της ελληνικής κληρονομιάς από τη δεύτερη και τρίτη γενιά στις ΗΠΑ, την Αυστραλία, τη Σουηδία, τη Γαλλία και την Ιταλία.

Ωστόσο, η αποτυχία παροχής πλήρων θεσμικών δικαιωμάτων στην ελληνική διασπορά πιθανότατα θα οδηγήσει σε παρακμή της ελληνικής διασποράς.

Από την άποψη των ομογενών, ο ισχύων νόμος φαίνεται να είναι ελληνοκεντρικός. Ο αποκλεισμός της διασποράς από τα θεσμικά δικαιώματα στον τόπο κατοικίας του είναι μια μικρή και κοντόφθαλμη μεταχείριση της διασποράς βάσει ορατού εκλογικού οφέλους και όχι του μακροπρόθεσμου συμφέροντος του παγκόσμιου Ελληνισμού. Είναι καιρός να επισημάνετε και να εξετάσετε τις απόψεις και τις εμπειρίες των ομογενών. Υπάρχει ένα αόρατο αλλά πραγματικό ενδιαφέρον για τον οικουμενικό Ελληνισμό που δείχνει μεγάλες δυνατότητες.

Η κοινωνική ψυχολογία αναφέρεται σε αμφίδρομη αιτιώδη σχέση μεταξύ καθηκόντων και δικαιωμάτων. Ακόμη και η σύγχρονη οικονομική σκέψη (δηλαδή οι μισθοί αποδοτικότητας) θεωρεί ότι η παραχώρηση δικαιωμάτων αυξάνει τις ευθύνες και την παραγωγικότητα του αποδέκτη. Επομένως, η αναγνώριση της ελληνικής καταγωγής έχει τη δυνατότητα να αποφέρει ασύγκριτα οφέλη στους ομογενείς και ιδιαίτερα στην Ελλάδα μακροπρόθεσμα. Επομένως, ας σταματήσουμε τη διπολική μεταχείριση των αποδήμων ως (α) τον επιτυχημένο (τουρίστα ή τον επενδυτή) που ωφελεί την Ελλάδα ή (β) τη μετανάστη που ισχυρίζεται ότι έχει δικαιώματα μόνο και μόνο επειδή είναι περήφανη για την κληρονομιά της. Οι Έλληνες ομογενείς δεν είναι ούτε κατώτεροι ούτε ανώτεροι. Είναι διαφορετικά και από την ποικιλομορφία μπορεί να προκύψουν πολλά καλά πράγματα.

Καταλήγω με μια υπενθύμιση ότι οι ελληνικές γυναίκες ψήφισαν στις κοινοβουλευτικές εκλογές για πρώτη φορά μόνο το 1956 (σε σύγκριση με τις ιταλικές γυναίκες το 1945), ενώ η πρώτη σοβαρή συζήτηση στο ελληνικό κοινοβούλιο άρχισε το 1921 και τους έδωσε περιορισμένο δικαίωμα ψήφου (αλλά όχι εκλέγεται) το 1930.

Πιστεύω ότι όπως και με την καθυστέρηση στη χορήγηση δικαιωμάτων στις γυναίκες, η αντίσταση με την ελληνική διασπορά οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στις ασυνείδητες προκαταλήψεις και στα τυφλά σημεία στην αντίληψή μας για τον παγκόσμιο ελληνισμό. Αυτές οι προκαταλήψεις φαίνεται να σχετίζονται με την υποτίμηση του κοινωνικού και πολιτιστικού κεφαλαίου που έχει συσσωρευτεί στην ελληνική διασπορά και την έλλειψη φαντασίας στη διευκόλυνση της εκπροσώπησης της διασποράς στο εξωτερικό.

Είναι καιρός λοιπόν να δούμε την ελληνική διασπορά ως ευκαιρία για ανάπτυξη και πολιτιστική αναβίωση. Η «ελληνική μάρκα» στην οποία αναφέρονται πολλοί θα είναι ατελής, πατερναλιστική και αδύναμη έως ότου η ελληνική διασπορά προσκληθεί σε ενεργή συμμετοχή. Τα πιθανά οφέλη από τη χορήγηση θεσμικών δικαιωμάτων στη διασπορά για τον οικουμενικό Ελληνισμό είναι αναπόφευκτα. Η ελληνική κοινωνία καλείται σήμερα να είναι πιο γενναιόδωρη και να αγκαλιάσει τη διασπορά προς μια πιο αντικειμενική εκπροσώπηση με το δικαίωμα ψήφου και εκλογής που έχει τη δυνατότητα να ενδυναμώσει τον Ελληνισμό.

* Ο George Messines είναι οικονομολόγος και λέκτορας στο Πανεπιστήμιο της Βικτώριας. Το άρθρο εμπλουτίστηκε με σχόλια και συζητήσεις με δέκα ενεργούς πολίτες της ελληνικής διασποράς, όπως: Χατζόπουλος Μάγκντα, Καλμένιος Κωνσταντίνος, Καραμάρκος Κώστας, Λεούλου Έφη και Παπαϊάονο Ελένη.

Διαβάστε περισσότερα: Έλληνες ομογενείς: Δικαιώματα ψήφου και άλλα θέματα

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *